Zielone klauzule kontraktowe stanowią narzędzie implementacji celów środowiskowych, społecznych i ładu korporacyjnego (ESG) w umowach handlowych, odwołując się do zasady swobody umów wynikającej z art. 353¹ Kodeksu cywilnego, jednak zawsze pozostając w granicach współżycia społecznego określonych w art. 58 Kodeksu cywilnego.
Podstawą prawną ich stosowania są m.in. rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2020/852 (taksonomia UE) oraz rozporządzenie UE 2019/2088 w sprawie ujawniania informacji niefinansowych przez uczestników rynków finansowych (SFDR), a także dyrektywa CSRD (UE 2022/2464), nakładająca obowiązki raportowania niefinansowego.
Klauzule te precyzują mierniki ESG, które umożliwiają ilościową ocenę realizacji zobowiązań środowiskowych. Najczęściej wykorzystywanymi wskaźnikami są: emisje gazów cieplarnianych (Scope 1, 2 i 3) zgodnie z protokołem GHG Protocol, udział energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych w całkowitym zużyciu energii, intensywność zużycia wody oraz produkcji odpadów liczona w m³ na jednostkę produkcji lub w tonach odpadów rocznie, a także posiadanie certyfikatów środowiskowych, takich jak ISO 14001 czy EMAS, oraz oceny ESG nadawane przez niezależne agencje ratingowe.
Weryfikacja spełnienia celów ESG odbywa się na kilku płaszczyznach. Po pierwsze, strony kontraktu same raportują wskaźniki ESG zgodnie z obowiązującymi standardami ESRS (European Sustainability Reporting Standards). Po drugie, wyniki raportowania poddawane są audytowi zewnętrznemu – w formie badania ograniczonego (limited assurance) lub pełnego (reasonable assurance) przez akredytowane podmioty. Ponadto zamawiający lub inwestor sprawuje nadzór nad harmonogramem działań korygujących w przypadku odchyleń od założonych celów, a same wyniki ujawniane są w raportach niefinansowych, zgodnie z wymogami SFDR i CSRD.
Odpowiedzialność kontraktowa za niewypełnienie zobowiązań ESG obejmuje przede wszystkim kary umowne, które mogą być określone ryczałtowo lub procentowo względem wartości kontraktu, a także prawo odstąpienia od umowy w razie istotnego naruszenia zobowiązań środowiskowych (klauzula resolutoryjna). Dodatkowo zastosowanie ma odpowiedzialność odszkodowawcza na podstawie art. 471 Kodeksu cywilnego za naruszenie obowiązku staranności oraz zasada dobrych obyczajów, zapobiegająca nadużyciom przy dochodzeniu roszczeń związanych ze zobowiązaniami ESG.
Stosowanie zielonych klauzul kontraktowych, oparte na jasno zdefiniowanych miernikach, transparentnych procedurach weryfikacji i precyzyjnych mechanizmach odpowiedzialności, sprzyja skutecznemu wdrażaniu strategii zrównoważonego rozwoju w praktyce gospodarczej oraz minimalizuje ryzyko prawne.
MASZ PYTANIA LUB WĄTPLIWOŚCI? ZADZWOŃ LUB ZOSTAW SWÓJ NUMER!
+48 696 097 787
Oferujemy możliwość konsultacji on-line oraz porad prawnych przez internet, dostosowując się do Państwa potrzeb i preferencji.
Skontaktuj się z nami, aby wspólnie dobrać odpowiedni termin porady on-line, dostosowany do Państwa wymagań i wygody.
